Taliadau i ymddiriedolwyr elusen: beth yw'r rheolau
Sut i dalu treuliau ymddiriedolwyr os yw ymddiriedolwyr yn gallu cael eu talu am y gwaith a wn芒nt i'r elusen a sut i roi rhodd i ymddiriedolwr.
Yn berthnasol i Gymru a Loegr
Costau ymddiriedolwyr
Mae costau ar gyfer taliadau y mae鈥檔 rhaid i ymddiriedolwyr eu gwneud er mwyn cyflawni eu dyletswyddau, er enghraifft:
- teithio i ac o gyfarfodydd ymddiriedolwyr
- llety dros nos
- postio, galwadau ff么n ac amser band eang ar gyfer gwaith elusennol
- gofal plant neu ofal dibynyddion eraill tra鈥檔 mynychu cyfarfodydd
Dylai fod gan eich elusen gytundeb ysgrifenedig sy鈥檔 nodi鈥檙 hyn a ystyrir fel costau yn ogystal 芒 sut i hawlio a chymeradwyo costau.
Talu ymddiriedolwr i fod yn ymddiriedolwr
Pan fyddwch yn dod yn ymddiriedolwr, rydych yn gwirfoddoli eich gwasanaethau ac fel arfer ni fyddwch yn derbyn t芒l am eich gwaith.
Yn gyffredinol, ni all elusennau dalu eu hymddiriedolwyr am fod yn ymddiriedolwr yn unig. Mae rhai elusennau yn talu eu hymddiriedolwyr 鈥� dim ond oherwydd ei fod yn cael ei ganiat谩u gan eu dogfen lywodraethol, gan y Comisiwn Elusennau neu gan y llysoedd.
Talu ymddiriedolwr i ddarparu nwyddau neu wasanaethau i鈥檙 elusen
Gellid talu ymddiriedolwyr am:
- waith fel plymio neu beintio ac unrhyw ddeunyddiau cysylltiedig megis paent neu rannau plymio
- darparu gwasanaethau arbenigol, megis cwmni gwerthu tai neu ymgynghoriaeth gyfrifiadurol
- darparu safle neu gyfleusterau at ddefnydd achlysurol, er enghraifft fel ystafell gyfarfod
- gwaith gweinyddol neu ysgrifenyddol
- cyflenwi deunydd ysgrifennu i鈥檙 elusen
Gofyniad cyfreithiol: cyn talu ymddiriedolwr am nwyddau neu wasanaethau, neu unigolyn, neu fusnes, sy鈥檔 gysylltiedig ag ymddiriedolwr, rhaid i chi ystyried y Comisiwn canllawiau ar dalu ymddiriedolwyr am nwyddau neu wasanaethau. Mae鈥檔 esbonio sut mae鈥檔 rhaid i chi:
- gynhyrchu cytundeb ysgrifenedig rhwng yr elusen a鈥檙 ymddiriedolwr (neu unigolyn cysylltiedig) sy鈥檔 cael ei dalu
- nodi鈥檙 union swm neu鈥檙 uchafswm i鈥檞 dalu
- sicrhau nad yw鈥檙 ymddiriedolwr yn cymryd rhan mewn penderfyniadau a wneir gan y bwrdd ymddiriedolwyr ynghylch unrhyw agwedd ar y cytundeb
- gytuno bod y taliad er lles gorau eich elusen ac yn rhesymol ar gyfer y nwyddau neu鈥檙 gwasanaethau a ddarperir
- beidio 芒 chaniat谩u taliadau neu fuddion eraill i hanner, neu fwy na hanner, eich bwrdd ymddiriedolwyr 鈥� rhaid i nifer yr ymddiriedolwyr sy鈥檔 cael unrhyw daliad neu fudd fod yn y lleiafrif
- sicrhau nad yw dogfen lywodraethol eich elusen yn eich atal rhag talu ymddiriedolwyr am nwyddau neu wasanaethau
Wrth benderfynu os ydych am dalu ymddiriedolwr am nwyddau neu wasanaethau, rhaid i chi ddilyn eich dyletswydd gofal fel ymddiriedolwyr. Yn ymarferol, mae hyn yn golygu y dylech:
- fod yn glir y gellir cyfiawnhau鈥檙 taliad er lles gorau鈥檙 elusen
- nodi a chofnodi gwrthdaro buddiannau a鈥檜 hatal rhag effeithio ar y penderfyniad
- ddefnyddio gofal a sgil rhesymol wrth wneud eich penderfyniad (cymryd cyngor cyfreithiol os oes angen)
- benderfynu beth fyddwch chi鈥檔 ei wneud os nad yw鈥檙 nwyddau neu鈥檙 gwasanaethau鈥檔 foddhaol
- gadw cofnodion o drafodaethau mewn cyfarfodydd a datgelu鈥檙 taliad yn eich cyfrifon
Talu rhywun sy鈥檔 gysylltiedig 芒鈥檙 elusen
Os yw rhywun yn gysylltiedig ag ymddiriedolwr, gelwir yn 鈥榖erson cysylltiedig鈥�. Er enghraifft:
- priod neu bartner
- brodyr/chwiorydd
- brawd- neu chwaer-yng-nghyfraith
- rhieni
- partner busnes
- busnesau sy鈥檔 gysylltiedig ag ymddiriedolwyr
Os yw person cysylltiedig i gael ei dalu neu ei gyflogi gan yr elusen, ni ddylai鈥檙 ymddiriedolwr neu鈥檙 ymddiriedolwyr y mae鈥檔 gysylltiedig ag ef/hi fod yn rhan o unrhyw ran o鈥檙 broses.
Os ydych yn bwriadu:
- talu person cysylltiedig am ddarparu nwyddau neu wasanaethau i鈥檙 elusen, dilynwch y canllaw yn yr adran berthnasol uchod
- cyflogi person cysylltiedig, efallai y bydd angen caniat芒d y Comisiwn arnoch. Darllenwch adran olaf y canllaw hwn
Prynu anrheg gadael i ymddiriedolwr
Efallai y byddwch yn penderfynu ei fod yn briodol defnyddio arian yr elusen i brynu anrheg fach fel anrheg gadael neu anrheg ymddeol i ymddiriedolwr.
Fel arfer nid oes angen awdurdod y Comisiwn ar roddion bach, ar yr amod:
- bod gwerth y rhodd yn fach iawn
- bod yr ymddiriedolwyr yn cytuno ei fod er lles gorau鈥檙 elusen
Pryd i gael caniat芒d y Comisiwn
Os nad yw eich dogfen lywodraethol yn caniat谩u i chi dalu ymddiriedolwyr, efallai y bydd angen i chi gael caniat芒d y Comisiwn cyn i chi:
- gyflogi ymddiriedolwr, neu berson cysylltiedig
- dalu ymddiriedolwr am wasanaethu fel ymddiriedolwr
- dalu costau ymddiriedolwr neu ddisodli incwm a gollwyd
- dalu ymddiriedolwr neu berson cysylltiedig am ddarparu nwyddau neu wasanaethau i鈥檙 elusen
Beth i ddweud ar y ffurflen
Peidiwch 芒 chwblhau鈥檙 ffurflen hon os mai chi yw鈥檙 ymddiriedolwr a fydd yn cael ei dalu 鈥� gofynnwch i ymddiriedolwr arall ei chwblhau.
Bydd angen i chi ddarparu鈥檙 canlynol i鈥檙 Comisiwn:
- y rheswm dros y taliad arfaethedig
- manylion unrhyw broses recriwtio, gan ddangos ei fod yn agored ac yn deg
- disgrifiad swydd ar gyfer unrhyw waith cyflogedig
- manylion y telerau talu arfaethedig
- hyd arfaethedig y r么l
- cyfrifon diweddaraf eich elusen fel ffeil PDF (os nad ydych eisoes wedi eu hanfon at y Comisiwn)
Mae鈥檔 drosedd o dan adran 60(1)(b) o Ddeddf Elusennau 2011 i ddarparu gwybodaeth ffug neu gamarweiniol i鈥檙 Comisiwn yn fwriadol neu鈥檔 ddi-hid.
Os ydych yn bwriadu gwneud un o鈥檙 taliadau a nodir uchod, dylech hefyd ddarllen yr adran berthnasol o鈥檙 canllawiau costau a thaliadau ymddiriedolwyr.
Updates to this page
-
Guidance updated to reflect changes (introduced by the Charities Act 2022) that enable trustees to be paid in certain circumstances for providing goods to their charity using the statutory power.
-
First published.