Treth ar eich cyfraniadau pensiwn preifat
Rhyddhad treth
Gallwch gael rhyddhad treth ar gyfraniadau pensiwn preifat gwerth hyd at 100% o鈥檆h enillion blynyddol.
Byddwch naill ai鈥檔 cael y rhyddhad treth yn awtomatig neu bydd angen i chi hawlio鈥檙 rhyddhad eich hun. Mae鈥檔 dibynnu ar y math o gynllun pensiwn rydych yn rhan ohono, a鈥檙 gyfradd Treth Incwm rydych yn ei thalu.
Mae dau fath o gynllun pensiwn lle byddwch yn cael rhyddhad yn awtomatig. Naill ai:
- bod eich cyflogwr yn tynnu cyfraniadau pensiwn gweithle o鈥檆h cyflog cyn didynnu Treth Incwm
- bod eich darparwr pensiwn yn hawlio rhyddhad treth gan y llywodraeth ar y gyfradd sylfaenol o 20% a鈥檌 fod yn ychwanegu hwn at eich cronfa bensiwn (鈥榬hyddhad wrth y ffynhonnell鈥�)
Os yw鈥檆h cyfradd Treth Incwm yn yr Alban (yn agor tudalen Saesneg) yn 19%, bydd eich darparwr pensiwn yn hawlio gostyngiad treth i chi ar gyfradd o 20%. Nid oes angen i chi dalu鈥檙 gwahaniaeth.
Mae rhyddhad treth yn y DU hefyd ar gael ar gyfraniadau a wnaed at fathau penodol o gynlluniau pensiwn tramor (yn agor tudalen Saesneg).
Eich cyfrifoldeb chi yw gwneud yn si诺r nad ydych yn cael rhyddhad treth ar gyfraniadau pensiwn sydd fwy na 100% o鈥檆h enillion blynyddol. Gall Cyllid a Thollau EF (CThEF) ofyn i chi dalu unrhyw beth dros y terfyn hwn yn 么l.
Rhyddhad wrth y ffynhonnell
Cewch ryddhad wrth y ffynhonnell mewn pob un pensiwn personol a phensiwn rhanddeiliaid, yn ogystal 芒 rhai pensiynau gweithle.
I gael rhyddhad wrth y ffynhonnell
Cyn talu i mewn i gynllun, mae angen i chi gytuno i amodau penodol ynghylch eich cyfraniadau (鈥榞wneud datganiad鈥�). Bydd eich darparwr pensiwn yn rhoi gwybod i chi beth yw鈥檙 rhain.
Bydd hefyd angen i chi roi鈥檙 canlynol i鈥檆h darparwr pensiwn:
- eich enw llawn a鈥檆h cyfeiriad
- eich dyddiad geni
- eich rhif Yswiriant Gwladol
- eich statws cyflogaeth - neu roi gwybod iddo os ydych wedi ymddeol, yn fyfyriwr llawn amser, yn ofalwr neu o dan 16 oed
Efallai y bydd eich cyflogwr yn gwneud hyn ar eich rhan os ydych wedi鈥檆h cofrestru鈥檔 awtomatig i鈥檞 gynllun pensiwn.
Bydd eich darparwr pensiwn yn rhoi gwybod i chi os dyma鈥檙 achos, a gofyn i chi gadarnhau bod eich manylion yn gywir. Mae鈥檔 rhaid i chi wneud hyn cyn pen 30 diwrnod.
Hawlio rhyddhad treth eich hun
Mewn rhai achosion, bydd angen i chi hawlio rhyddhad treth ar gyfraniadau pensiwn eich hun. Bydd angen i chi hawlio:
- os ydych yn talu Treth Incwm ar gyfradd sydd uwch nag 20%, ac mae鈥檆h darparwr pensiwn yn hawlio鈥檙 20% cyntaf ar eich rhan (rhyddhad wrth y ffynhonnell)
- os nad yw鈥檆h cynllun pensiwn wedi鈥檌 drefnu ar gyfer rhyddhad treth awtomatig
- os yw rhywun arall yn talu i mewn i鈥檆h pensiwn
Os ydych yn talu swm sy鈥檔 fwy na 拢10,000 i mewn, dysgwch sut i hawlio gostyngiad treth.
Os ydych yn talu Treth Incwm ar gyfradd uwch nag 20% (Cymru, Lloegr neu Ogledd Iwerddon)
Gallwch hawlio rhyddhad treth ychwanegol ar eich Ffurflen Dreth Hunanasesiad am arian y byddwch yn ei roi yn eich pensiwn preifat. Gall y rhyddhad hwn fod yn un o鈥檙 canlynol:
- 20% hyd at swm unrhyw incwm rydych wedi talu treth o 40% arno
- 25% hyd at swm unrhyw incwm rydych wedi talu treth o 45% arno
Os nad ydych yn cyflwyno Ffurflen Dreth Hunanasesiad, dysgwch sut i hawlio gostyngiad treth.
Enghraifft
Rydych yn ennill 拢60,000 yn ystod blwyddyn dreth 2024 i 2025 ac yn talu treth o 40% ar 拢10,000. Rydych yn rhoi 拢15,000 mewn pensiwn preifat. Rydych yn cael rhyddhad treth wrth y ffynhonnell yn awtomatig ar y 拢15,000 cyfan.
Gallwch hawlio rhyddhad treth ychwanegol o 20% ar 拢10,000 (yr un swm a wnaethoch dalu treth ar y gyfradd uwch arno) drwy eich Ffurflen Dreth Hunanasesiad.
Ni chewch ryddhad ychwanegol ar y 拢5,000 sy鈥檔 weddill yr ydych wedi rhoi yn eich pensiwn.
Os ydych yn talu Treth Incwm sydd uwch nag 20% (Yr Alban)
Gallwch hawlio rhyddhad treth ychwanegol ar eich Ffurflen Dreth Hunanasesiad am arian y byddwch yn ei roi yn eich pensiwn preifat. Gall y rhyddhad hwn fod yn un o鈥檙 canlynol:
- 1% hyd at swm unrhyw incwm rydych wedi talu treth o 21% arno
- 22% hyd at swm unrhyw incwm rydych wedi talu treth o 42% arno
- 25% hyd at swm unrhyw incwm rydych wedi talu treth o 45% arno
- 28% hyd at swm unrhyw incwm rydych wedi talu treth o 48% arno
Os nad ydych yn cyflwyno Ffurflen Dreth Hunanasesiad, dysgwch sut i hawlio gostyngiad treth.
Os nad yw鈥檆h cynllun pensiwn wedi鈥檌 drefnu i gael rhyddhad treth awtomatig
Hawliwch ryddhad treth yn eich Ffurflen Dreth Hunanasesiad os nad yw鈥檆h cynllun pensiwn wedi鈥檌 drefnu i gael rhyddhad treth awtomatig.
Os nad ydych yn cyflwyno Ffurflen Dreth Hunanasesiad, dysgwch sut i hawlio gostyngiad treth.
Ni allwch hawlio rhyddhad treth os nad yw鈥檆h cynllun pensiwn wedi鈥檌 gofrestru gyda CThEF.
Os yw rhywun arall yn talu i mewn i鈥檆h pensiwn
Pan fydd rhywun arall (er enghraifft, eich partner) yn talu i mewn i鈥檆h pensiwn, cewch ryddhad treth ar 20% yn awtomatig os yw鈥檆h darparwr pensiwn yn hawlio鈥檙 rhyddhad ar eich rhan (鈥榬hyddhad wrth y ffynhonnell鈥�).
Os ydych mewn pensiwn gweithle, dysgwch sut i hawlio rhyddhad treth ar y cyfraniadau hynny.
Cyflwyno neu gynyddu hawliad sydd dros 拢10,000
Cael gwybod sut i hawlio rhyddhad treth os ydych yn gwneud y canlynol:
- gwneud hawliad newydd ar gyfer cyfraniadau pensiwn dros 拢10,000
- cynyddu鈥檆h hawliad presennol gan fwy na 10% (os yw鈥檙 hawliad presennol eisoes dros 拢10,000)
Os ydych yn cynyddu鈥檆h hawliad presennol gan lai na 10%, gallwch ffonio CThEF (yn agor tudalen Saesneg).
Os nad ydych yn talu Treth Incwm
Cewch ryddhad treth ar 20% yn awtomatig o hyd ar y 拢2,880 cyntaf y byddwch yn ei dalu i mewn i bensiwn bob blwyddyn dreth (6 Ebrill i 5 Ebrill) os yw鈥檙 ddau beth canlynol yn berthnasol i chi:
- nid ydych yn talu Treth Incwm oherwydd eich bod ar incwm isel
- mae鈥檆h darparwr pensiwn yn hawlio rhyddhad treth ar eich rhan ar gyfradd o 20% (rhyddhad wrth y ffynhonnell)
Polis茂au yswiriant bywyd
Ni allwch gael rhyddhad treth os ydych yn defnyddio鈥檆h cyfraniadau pensiwn i dalu am bolisi aswiriant cyfnod personol, oni bai ei fod yn bolisi wedi鈥檌 ddiogelu.
Aswiriant cyfnod personol yw polisi yswiriant bywyd sydd naill ai:
- yn dod i ben pan fydd y person cyntaf i gael ei yswirio鈥檔 marw
- yn yswirio pobl sydd i gyd o鈥檙 un teulu