Canllawiau

Sut mae鈥檆h amodau masnachu鈥檔 effeithio ar eich cymhwystra ar gyfer y Cynllun Cymhorthdal Incwm Hunangyflogaeth

Dysgu sut i benderfynu os yw coronafeirws (COVID-19) wedi effeithio ar eich busnes a sut mae hyn yn effeithio ar eich cymhwystra am grant SEISS.

This guidance was withdrawn on

Claims for the fifth SEISS grant have now closed. The last date for making a claim was 30 September 2021.

You can:

If you received a grant payment, you must report this on your tax return. Find out how to report SEISS grants.

I hawlio鈥檙 pumed grant, mae鈥檔 rhaid i chi naill ai:

  • bod yn masnachu ar hyn o bryd ond bod llai o alw oherwydd coronafeirws (COVID-19) yn effeithio arnoch
  • wedi bod yn masnachu ond ddim yn gallu gwneud hynny dros dro oherwydd COVID-19

Mae鈥檔 rhaid i chi hefyd ddatgan y canlynol:

  • rydych yn bwriadu parhau i fasnachu
  • rydych o鈥檙 farn resymol y bydd gostyngiad sylweddol yn eich elw masnachu

Barn resymol

Mae鈥檔 rhaid i chi fod o鈥檙 farn resymol y bydd gostyngiad sylweddol mewn elw masnachu oherwydd llai o weithgaredd busnes, llai o gapasiti, llai o alw neu analluogrwydd i fasnachu oherwydd COVID-19 rhwng 1 Mai 2021 a 30 Medi 2021. Mae鈥檔 rhaid i chi gadw tystiolaeth sy鈥檔 dangos bod COVID-19 wedi effeithio ar eich busnes, gan arwain at lai o weithgarwch busnes na鈥檙 disgwyl.

Mae CThEM yn disgwyl i chi wneud asesiad gonest ynghylch a ydych o鈥檙 farn resymol y bydd eich busnes yn dioddef gostyngiad sylweddol mewn elw.

Gostyngiad sylweddol

Cyn i chi hawlio, mae鈥檔 rhaid i chi benderfynu a fydd yr effaith ar eich busnes rhwng 1 Mai 2021 a 30 Medi 2021 yn achosi gostyngiad sylweddol yn eich elw masnachu ar gyfer y flwyddyn dreth yr ydych yn rhoi gwybod am eich elw masnachu ynddi.

Ni all CThEM wneud y penderfyniad hwn ar eich rhan oherwydd y bydd angen ystyried eich amgylchiadau unigol ac amgylchiadau ehangach eich busnes wrth benderfynu a yw鈥檙 gostyngiad yn sylweddol.

Dylech aros hyd nes eich bod o鈥檙 farn resymol y bydd eich elw masnachu yn gostwng yn sylweddol cyn i chi hawlio.

Nid oes rhaid i chi ystyried unrhyw daliadau yr ydych wedi鈥檜 cael drwy gynlluniau cymorth COVID-19 eraill wrth benderfynu a yw鈥檆h elw masnachu wedi gostwng yn sylweddol.

Beth yr ydym yn ei olygu wrth ddweud llai o weithgarwch, capasiti a galw wedi effeithio arnoch

Mae hyn yn berthnasol i鈥檆h busnes os oedd llai o weithgarwch, gallu neu alw wedi effeithio arnoch oherwydd COVID-19. Er enghraifft:

  • mae gennych lai o gwsmeriaid neu gleientiaid na鈥檙 disgwyl, gan arwain at lai o weithgarwch oherwydd cadw pellter cymdeithasol neu gyfyngiadau鈥檙 llywodraeth
  • mae un neu fwy o gontractau wedi鈥檜 canslo a heb gael eu disodli
  • rydych wedi ymgymryd 芒 llai o waith oherwydd tarfu ar y gadwyn gyflenwi

Mae鈥檔 rhaid i chi beidio 芒 hawlio os mai costau uwch yw鈥檙 unig effaith ar eich busnes. Er enghraifft, os bu鈥檔 rhaid i chi brynu mygydau wyneb a chyflenwadau glanhau. Ni fyddai hyn yn cael ei ystyried yn llai o weithgarwch, gallu neu alw.

Beth yr ydym yn ei olygu wrth ddweud wedi masnachu鈥檔 flaenorol ond ddim yn gallu gwneud hynny dros dro

Mae hyn yn berthnasol i chi hyd yn oed os na allwch weithio dros dro i ymgymryd 芒鈥檆h gweithgareddau busnes o ganlyniad i COVID-19, er enghraifft, oherwydd y canlynol:

  • bu鈥檔 rhaid i鈥檆h busnes gau yn sgil cyfyngiadau鈥檙 llywodraeth
  • os ydych wedi cael gwybod y dylech ddilyn mesurau gwarchod neu hunanynysu yn unol 芒 chanllawiau鈥檙 GIG ac na allwch weithio gartref
  • rydych wedi profi鈥檔 bositif am COVID-19 ac na allwch weithio
  • ni allwch weithio oherwydd cyfrifoldebau gofalu, er enghraifft o ganlyniad i ysgol neu gyfleuster gofal plant yn cau

Nid yw hyn yn cynnwys sefyllfa lle nad ydych yn gallu masnachu oherwydd bod yn rhaid i chi fod mewn cwarant卯n neu hunanynysu ar 么l dychwelyd o dramor i鈥檙 DU.

Os oedd yn rhaid i鈥檆h busnes gau cyn 1 Mai 2021 ac wedi parhau i fod ar gau am gyfnod hyd at 30 Medi 2021, gallwch hawlio o hyd cyn belled 芒鈥檆h bod yn gymwys.

Enghreifftiau o lai o weithgarwch, gallu neu alw neu ddim yn gallu masnachu

Dyma enghreifftiau lle mae COVID-19 wedi effeithio ar bobl.

Llai o weithgarwch, gallu neu alw a barn resymol

Mae gan dafarnwr lai o gwsmeriaid oherwydd cyfyngiadau鈥檙 llywodraeth ac mae hynny鈥檔 gostwng ei enillion. Mae o鈥檙 farn resymol y bydd hyn yn gostwng ei elw masnachu yn sylweddol. Mae鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant.

Mae hyfforddwr personol rhan-amser yn gweithio mewn campfa sydd wedi lleihau ei chapasiti oherwydd cyfyngiadau鈥檙 llywodraeth. Mae hyn yn gostwng nifer y cleientiaid ar y diwrnodau mae鈥檔 gweithio. Mae o鈥檙 farn resymol y bydd hyn yn gostwng ei elw masnachu鈥檔 sylweddol. Mae鈥檔 gymwys ar gyfer y pumed grant.

Llai o weithgarwch, gallu neu alw a dim barn resymol

Mae gan berchennog caffi lai o gwsmeriaid oherwydd cyfyngiadau鈥檙 llywodraeth ar aelwydydd yn cymysgu y tu mewn. Mae鈥檔 codi ei brisiau. Nid yw o鈥檙 farn y bydd ei elw masnachu yn gostwng yn sylweddol, felly nid yw鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant.

Ddim yn gallu masnachu a barn resymol

Mae perchennog clwb nos wedi gorfod cau ei safle oherwydd cyfyngiadau鈥檙 llywodraeth. Ni chaiff unrhyw incwm gan fod y clwb wedi cau ac mae o鈥檙 farn resymol y bydd ei elw masnachu鈥檔 gostwng yn sylweddol. Mae鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant.

Mae adeiladwr wedi profi鈥檔 bositif am COVID-19 ac wedi gorfod hunanynysu am 10 diwrnod llawn. Gan na all weithio gartref, mae o鈥檙 farn resymol y bydd ei elw masnachu鈥檔 gostwng yn sylweddol. Mae鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant.

Ddim yn gallu masnachu a dim barn resymol

Nid oedd mecanydd yn gallu gweithio am 2 ddiwrnod wrth i鈥檞 safle gau i gael ei lanhau鈥檔 ddwfn oherwydd achos COVID-19 positif. Nid yw o鈥檙 farn y bydd hyn yn gostwng ei elw masnachu yn sylweddol ac nid yw鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant.

Mae ffisiotherapydd wedi profi鈥檔 bositif am COVID-19 ac yn hunanynysu am 10 diwrnod cyn cael canlyniad prawf negatif. Yn ystod y 10 diwrnod hynny, nid oedd yn gallu gweithio gartref ond llwyddodd i aildrefnu ei apwyntiadau. Nid yw o鈥檙 farn y bydd gostyngiad sylweddol yn ei elw masnachu ac nid yw鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant.

Enghreifftiau eraill

Mae trydanwr yn dal i fasnachu ond mae wedi wynebu costau uwch oherwydd prynu mygydau, cyflenwadau glanhau a sgriniau. Nid yw鈥檔 gymwys i gael y pumed grant gan mai costau uwch oedd yr unig effaith ar ei fusnes a pharhaodd i fasnachu fel arfer.

Mae deintydd yn dychwelyd i鈥檙 DU ac yn gorfod bod mewn cwarant卯n am 10 diwrnod. Gan mai dyma鈥檙 unig effaith ar ei fusnes, nid yw鈥檔 gymwys i hawlio鈥檙 pumed grant. Mae hyn oherwydd nad yw llai o alw oherwydd cwarant卯n ar 么l teithio tramor wedi鈥檌 gynnwys yn y meini prawf cymhwystra.

Mae cyfrifydd yn lleihau ei weithgarwch busnes oherwydd ei fod eisiau ymddeol yn rhannol. Mae o鈥檙 farn resymol y bydd hyn yn gostwng ei elw masnachu鈥檔 sylweddol. Nid yw鈥檔 gymwys i gael y pumed grant oherwydd nad COVID-19 a achosodd lai o weithgarwch busnes.

Mae cleient unigolyn sy鈥檔 mynd 芒 ch诺n am dro yn canslo contract oherwydd COVID-19. Gallai鈥檙 unigolyn sy鈥檔 mynd 芒 ch诺n am dro chwilio am waith ychwanegol i gael contract newydd yn ei le ond mae鈥檔 dewis peidio. Mae hyn yn golygu bod ei weithgarwch busnes a鈥檌 elw masnachu yn gostwng gan ei fod yn dewis peidio 芒 chael contract newydd yn ei le, ac nid oherwydd COVID-19. Nid yw鈥檔 gymwys i gael y pumed grant.

Mae gan ymgynghorydd TG incwm arall o rentu eiddo. Mae wedi gwneud colledion ar rentu oherwydd costau adnewyddu. Nid yw hyn yn gysylltiedig 芒鈥檌 elw masnachu o鈥檌 wasanaeth ymgynghori TG. Gan nad COVID-19 sydd wedi effeithio ar ei fusnes ymgynghori, nid yw鈥檔 gymwys i gael y pumed grant.

Updates to this page

Cyhoeddwyd ar 24 Tachwedd 2020
Diweddarwyd ddiwethaf ar 6 Gorffennaf 2021 show all updates
  1. This guidance has been updated with information about the fifth SEISS grant.

  2. This guidance has been updated with information about the fourth SEISS grant.

  3. Claims for the third grant have now closed. The last date for making a claim for the third grant was 29 January 2021. Details about the fourth grant will be announced on 3 March 2021.

  4. Added translation

  5. First published.

Argraffu'r dudalen hon