Credyd Pensiwn a help i bobl anabl
Diweddarwyd 19 Mawrth 2025
Os oes gan rywun anabledd ac maent yn gwneud cais am Gredyd Pensiwn, efallai y bydd ganddo hawl i arian ychwanegol ac efallai y bydd angen iddynt wybod pwy i gysylltu 芒 hwy.
Budd-daliadau anabledd
Os oes gan rywun anabledd gallent fod yn gymwys i gael help trwy un o鈥檙 4 prif fudd-dal i bobl anabl:
- Lwfans Byw i鈥檙 Anabl
- Taliad Annibyniaeth Personol
- Lwfans Gweini
- Taliad Annibyniaeth y Lluoedd Arfog
Lwfans Byw i鈥檙 Anabl (DLA)
Mae DLA yn cael ei ddisodli gan Daliad Annibyniaeth Personol (PIP) ar gyfer pobl anabl.
Dim ond os ydynt o dan 16 oed y gall rhywun wneud cais DLA newydd.
Efallai y bydd oedolyn yn cael DLA pe bai o dan 65 oed pan wnaethant gais.
Mae 2 elfen i DLA:
- yr elfen ofal
- yr elfen symudedd
Telir elfen ofal DLA ar 3 chyfradd wythnosol wahanol, yn dibynnu ar sut mae鈥檙 anabledd yn effeithio ar rywun:
- cyfradd uchaf 拢108.55
- cyfradd ganol 拢72.65
- cyfradd isaf 拢28.70
Telir elfen symudedd DLA ar 2 gyfradd wythnosol wahanol:
- cyfradd uchaf 拢75.75
- cyfradd isaf 拢28.70
Gellir talu鈥檙 rhain ar gyfraddau gwahanol yn dibynnu ar lefel yr anghenion sydd gan rywun a gellir parhau i gael eu talu ar 么l 65 oed os yw鈥檙 amodau hawl yn parhau i gael eu bodloni.
Mae DLA yn ddi-dreth. Nid yw鈥檔 destun prawf modd ac ni fydd ei gael yn lleihau鈥檙 hawl i Gredyd Pensiwn.
Darllenwch fwy am DLA i oedolion.
Taliad Annibyniaeth Personol (PIP)
Mae PIP ar gyfer pobl sy鈥檔 16 oed neu鈥檔 h欧n ac nad ydynt wedi cyrraedd oedran Pensiwn y Wladwriaeth.
Fel rheol, telir PIP bob 4 wythnos a gellir ei dalu os ydych mewn gwaith neu allan o waith. Mae鈥檔 cynnwys 2 elfen (rhan). Mae p鈥檜n a ydych yn cael un neu鈥檙 ddau o鈥檙 rhain yn dibynnu ar sut mae鈥檆h cyflwr yn effeithio arnoch.
Cyfradd wythnosol elfen byw bob dydd:
- safonol 鈥� 拢72.65
- uwch 鈥� 拢108.55
Cyfradd wythnosol elfen symudedd:
- safonol 鈥� 拢28.70
- uwch 鈥� 拢75.75
Mae PIP yn ddi-dreth ac nid yw鈥檔 cael ei drin fel incwm pan fydd Credyd Pensiwn yn cael ei gyfrif.
Cyflwynwyd PIP ar gyfer ceisiadau newydd mewn rhannau o ogledd Lloegr rhwng 8 Ebrill 2013, a ledled y wlad o fis Mehefin 2013. Mae hawlwyr DLA presennol a oedd rhwng 16 a 64 oed ar 8 Ebrill 2013, neu鈥檔 cyrraedd 16 oed ar 么l y dyddiad hwnnw, yn cael eu gwahodd yn raddol i wneud cais am PIP. Os ydych eisoes yn cael DLA, gallwch ddarganfod mwy trwy鈥檙 daflen 鈥楳ae DLA yn dod i ben鈥�.
Darllenwch am PIP.
Lwfans Gweini
Os yw rhywun yn oedran Pensiwn y Wladwriaeth neu drosodd, ac nad yw鈥檔 cael DLA neu PIP, efallai y bydd ganddo hawl i gael Lwfans Gweini os oes ganddo anghenion mewn perthynas ag personol gofalu neu ofyn am oruchwyliaeth i aros yn ddiogel. Nid oes unrhyw elfen symudedd i Lwfans Gweini.
Telir Lwfans Gweini ar 2 gyfradd wythnosol wahanol, yn dibynnu ar sut mae鈥檙 anabledd yn effeithio ar rywun:
- cyfradd uchaf 拢108.55
- cyfradd isaf 拢72.65
Mae Lwfans Gweini yn ddi-dreth. Nid yw鈥檔 destun prawf modd ac ni fydd ei gael yn lleihau鈥檙 hawl i Gredyd Pensiwn.
Darllenwch fwy am Lwfans Gweini.
Taliad Annibyniaeth y Lluoedd Arfog (AFIP)
Mae AFIP yn darparu cymorth ariannol i berson茅l y gwasanaeth a chyn-filwyr a anafwyd yn ddifrifol o ganlyniad i wasanaethu i dalu鈥檙 costau ychwanegol a allai fod ganddynt o ganlyniad i鈥檞 hanaf. Bydd unigolion y dyfarnwyd Taliad Incwm Gwarantedig o 50% neu uwch iddynt o dan Gynllun Iawndal y Lluoedd Arfog yn gymwys.
Bydd y rhai sy鈥檔 gymwys yn derbyn cyfradd unffurf sy鈥檔 cyfateb i gyfraddau uchaf y ddwy elfen (symudedd a bywyd bob dydd) PIP.
Cyfradd wythnosol AFIP yw 拢184.30.
Nid yw AFIP yn cael ei drin fel incwm pan fydd Credyd Pensiwn yn cael ei gyfrif.
Darllenwch fwy am AFIP.
Credyd Pensiwn Ychwanegol ar gyfer pobl ag anabledd difrifol neu ofalwyr
Os bydd rhywun yn cael Lwfans Gweini neu elfen ofal cyfradd ganol neu uchaf DLA, PIP, Taliad Anabledd Oedolion yn yr Alban neu AFIP, efallai y bydd ganddo hawl i Gredyd Pensiwn ychwanegol o 拢81.50.
Os bydd rhywun yn cael Lwfans Gofalwr neu Daliad Cymorth Gofalwr efallai y bydd ganddo hawl i Gredyd Pensiwn ychwanegol o 拢45.60. Efallai y byddant hefyd yn cael y Credyd Pensiwn ychwanegol hwn os oes ganddynt hawl i Lwfans Gofalwr neu Daliad Cymorth Gofalwr ond nad ydynt yn cael eu talu, neu鈥檔 cael eu talu am swm is na鈥檙 arfer, oherwydd eu bod yn cael eu talu swm uwch gan fudd-dal cynnal incwm arall o鈥檙 fath fel Pensiwn y Wladwriaeth (gelwir hyn yn hawl sylfaenol).
Darllenwch am Lwfans Gofalwr.
Darllenwch am
Cartrefi gofal a thalu am ofal
Efallai y bydd gan bobl sydd wedi cyrraedd yr isafswm oedran Credyd Pensiwn wrth fyw鈥檔 barhaol mewn cartrefi gofal hawl i Gredyd Pensiwn.
Dylai pobl gysylltu 芒鈥檜 cyngor lleol os ydynt:
- yn dymuno mynd i mewn i gartref gofal, a
- angen cefnogaeth ariannol
Dylai鈥檙 cyngor lleol asesu eu hangen am ofal a dylent gynnal prawf modd. Os yw鈥檔 briodol, dylid eu hannog i hawlio unrhyw fudd-daliadau y mae ganddynt hawl iddynt gan gynnwys Credyd Pensiwn.
Mynd i鈥檙 ysbyty
Os yw rhywun yn cael y swm ychwanegol anabledd difrifol fel rhan o鈥檜 Credyd Pensiwn, bydd hyn fel arfer yn dod i ben os ydynt yn treulio mwy na 28 diwrnod yn yr ysbyty. Mae hyn yr un peth 芒 phan fydd eu Lwfans Gweini, DLA, neu PIP yn stopio.
Gall swm ychwanegol y gofalwr ddod i ben hefyd ond fel arall bydd ei Gredyd Pensiwn yn dal ati trwy鈥檙 amser y mae yn yr ysbyty.
Budd-dal Tai
Gall Budd-dal Tai helpu i dalu鈥檙 rhent i bobl ar incwm isel neu sy鈥檔 hawlio budd-daliadau. Gall helpu 芒鈥檙 cyfan neu rywfaint o鈥檙 rhent. Nid oes unrhyw swm penodol o Fudd-dal Tai ac mae鈥檙 hyn y bydd rhywun yn ei gael yn dibynnu a yw rhywun yn rhentu鈥檔 breifat neu gan gyngor. Mae rhaid i berson fod yn oedran Pensiwn y Wladwriaeth i wneud cais amdano. Darllenwch fwy am Fudd-dal Tai . ##Cysylltiadau defnyddiol eraill
Carers UK
Elusen genedlaethol yn gweithio ar ran gofalwyr. Yn cynnig ystod eang o wybodaeth am hawliau gofalwyr a ffynonellau cymorth a manylion cyswllt ar gyfer grwpiau cymorth gofalwyr lleol.
Ewch i .
Ff么n: 0808 808 7777
Darganfyddwch fwy am gostau galwadau
Cyngor ar Bopeth
Rhwydwaith cenedlaethol o ganolfannau cyngor am ddim. Gall dibynnu ar yr adnoddau sydd ar gael gynnig gwirio budd-daliadau a helpu i lenwi ffurflenni.
Ewch i .
Ff么n: 020 7833 2181 (am fanylion cyswllt lleol yn unig - nid cyngor ff么n)
Darganfyddwch am gostau galwadau
Y Gwasanaeth Pensiwn
Am fanylion ar sut i wneud cais am eich Pensiwn y Wladwriaeth.
Ff么n: 0800 731 7936
Ff么n testun: 0800 731 7013
Darganfyddwch am gostau galwadau
Darllenwch fwy am sut i gysylltu 芒鈥檙 Gwasanaeth Pensiwn
Ffonau testun
Mae rhifau ff么n testun ar gyfer pobl na allant siarad na chlywed yn glir. Os nad oes gan bobl ff么n testun, gallent wirio a oes gan eu Cyngor ar Bopeth neu lyfrgell leol un. Nid yw ffonau testun yn derbyn negeseuon testun o ffonau symudol.